dinsdag 11 juni 2013

Foto Album - nieuwe functie in LibreOffice 4.1 Impress

Een volgende mooie functie in LibreOffice 4.1 (zoals ik had beloofd in mijn vorige artikel).. Een diashow maken met een sirie foto's. Dit werkt prettig en vloeiend:
In Impress kies je Invoegen > Afbeelding > Foto album. Het venster Foto album maken opent. Merk op: als je het venster voor selecteren van bestanden opent met Toevoegen, kun je meerdere foto's tegelijkertijd selecteren! In het venster Foto album maken zijn er keuzen om meer afbeeldingen op één dia toe te voegen, de dia te vullen of de verhoudingen te behouden, volgorde te bepalen.. Alles naar wens, klik Invoegen en bekijk op de Dia sorteerder het mooie resultaat dat je in een handomdraai hebt verkregen! Dank aan Gergő Mocsi voor het toevoegen van deze mooie functie aan LibreOffice!
 
Van LibreOffice 4.1 is de eerste release kandidaat ongeveer 23 juni beschikbaar, en de vrijgave gepland voor eind juli. Zie daarvoor het complete schema voor de hoofdreleases and bugfix versies van LibreOffice. De bèta versie is al beschikbaar op de pre-releases pagina.
 

donderdag 30 mei 2013

LibreOffice wordt steeds mooier - bèta van versie 4.1 bekeken

Tijdens het werken met de bèta versie van LibreOffice 4.1 valt me regelmatig op dat er sinds versie 3.6 toch veel veranderd is in de interface. Tijd om wat op een rijtje te zetten!
Er waren al de dikke, wat lompige randen uit het verleden verdwenen en nu zie ik steeds meer dialoogvenster die eleganter worden.
Hier wat schermafdrukken, oud en nieuw. Dus gewoon dezelfde duidelijke functies, maar beter mee te werken. Een leuke functie is ook dat de lijst Opmaakprofiel toepassen een mooi letterbeeld geeft van de getoonde opmaakprofielen. En helemaal nieuw in 4.1 is een knopje om commentaar in de marge mee te tonen en verbergen. Vooral het al genoemde werk aan de dialoogvensters is van belang voor de toekomstige stappen van LibreOffice in een nieuwere interface op nieuwere apparaten.
Een kleurrijke uitsmijter vind ik de nieuwe standaardkleuren die LibreOffice meelevert. Enjoy!
(En ik denk dat is spoedig wat meer moet schrijven over het nieuws dat 4.1. brengt..

maandag 29 april 2013

Oranje feestje voor Libreoffice met PartyWriter

Vanwege het aanstaande kroningsfeest en geïnspireerd door wat kleurige posters, kreeg ik het idee om een leuke extensie te maken voor LibreOffice. Dit is wat het doet:
Simpel gezegd: met iedere spatie die je typt, verandert het tekenopmaakprofiel zodat je een keten krijgt van verschillend opgemaakte woorden. Downloaden en documentatie op de site van Nou&Off.
Hoewel het vooral voor het plezier is gemaakt, is het wel een goed voorbeeld dat laat zien wat je kunt doen met opmaakprofielen, macro's en extensies. En misschien zijn er wel goede ideeën om toe te voegen aan toekomstige versies? Enjoy :-)

vrijdag 2 november 2012

Wat Arabisch, Turtle en Google met elkaar te maken hebben

Tijd voor enkele notities over de LibreOffice conferentie 2012, onlangs in Berlijn.

De week was uitstekend georganiseerd door onze vrienden van de Duitstalige LibreOffice-gemeenschap. We waren te gast bij een ministerie, vlakbij het station Berlijn Centraal.
En het was prachtig weer, dus de 10 minuten die ik 's morgens van hotel naar de conferentie liep, konden al lekker in het T-shirtje. Half oktober :-) OK, welke dingen wil ik perse noemen...

Eerst was er de positieve key-note van Jeremy Allison van Google, die onder meer in twee dia's duidelijk maakte wat de waarde van open source software is voor Google..

.. en voor anderen!

 
Bijzonder mooi project is de lokalisatie van LibreOffice in het Arabisch. Door de structuur van de taal, is daarvoor meer nodig dan alleen het maken van de vertaling. Ook de ondersteuning voor wat 'wij' noemen complexe tekstlayout (CTL-support, zie Extra > Opties > Taalinstellingen ..) moet op punten worden verbeterd.
Er waren meerdere sprekers en ontwikkelaars uit Saudi Arabië die uitleg gaven over de opzet van het project, over hun werk, de manier waarop ze contact maken met opleidingen en andere plekken in de samenleving en over hun plannen voor de toekomst met LibreOffice. Duidelijk en een stimulerend verhaal!

Zeer intrigerend vond ik de presentatie van LibreLogo ( … turtle vector graphics for everybody) door László Németh, die we kennen van onder andere de spell-checker. LibreLogo is een mooie combinatie van tekenen, en leren omgaan met de computer, opdrachten en documenten. En dit alles gebundeld in een extensie die je makkelijk in LibreOffice installeren.
Probeer het eens – niet alleen leuk, maar zeker interessant als je marketing en onderwijs belangrijk vindt! En kom je er niet direct uit: geen probleem want binnenkort zal ik zeker weer over schrijven.

En dan vond ik nog zaken boeiend als voortgaande verbeteringen en ontwikkelingen met Calc, versies voor iMac en Android, gezamenlijk documenten via internet bewerken, bouwen en veel tools voor ontwikkelaars, en QA, EasyHacks … Hier stop ik, en doe daarmee zeker velen tekort.

Maar wel: een gezellige boel, mensen uit alle windstreken en voor iedereen nuttige, leerzame onderwerpen. Dus iedereen die iets meer heeft met LibreOffice dan alleen gebruiken … zie je in 2013 :-)
En daarvoor nog: zorg dat je deze niet mist!

dinsdag 11 september 2012

Politiek moet nu gaan voor resultaat met open source-software

Kansen om miljoenen te besparen, maar met alleen praten kom je er niet.
 
Mijn vorige twee blogs maakten duidelijk dat wanneer overheden gezamenlijk investeren in open source-software, de overstap makkelijker wordt, zij er zelf van profiteren en alle andere (overheids-)gebruikers ook nog eens. Overheden uit Duitsland en Zwitserland doen dat al.
In Nederland kunnen gemeenten jaarlijkse met alleen open source office-software al miljoenen Euro's besparen.
Nu zijn er morgen, 12 september, verkiezingen in Nederland. In dat kader is, voor zover mij is opgevallen, het thema open source aangekaart door GroenLinks en de SP. Daarnaast blijkt dat ook de PvdA het benoemt en uiteraard is de Piratenpartij er zeer duidelijk in. [1]
 
In het verleden is wel gebleken dat de meeste partijen aandacht voor open source belangrijk vinden. Maar wat heb je aan 'aandacht' ? Het zou echt helpen als in de nieuwe Tweede Kamer snel de handen op elkaar komen voor een sterke aanpak, concreet, van bijvoorbeeld de open source desktop. Dat zou een krachtig vervolg zijn op de praat- en voorlichtingsprogramma's van het afgelopen decennium die, laten we eerlijk zijn, gewoon te slap waren om een duidelijke omwenteling te helpen ontstaan. Met alleen maar voorlichten geef je niet snel voldoende tegenwicht aan multinationals, die ook nog eens nauwe contracten onderhouden met grote nationale bedrijven...
 
Een concrete, sterke aanpak – overheden uit Duitsland en Zwitserland geven een goed voorbeeld – zal helpen het bestaande beeld sneller te laten kantelen en meer profijt te hebben van de voordelen van open source. Het zal helpen om het pad te effenen voor die gemeenten en provincies, die wat minder vooruitstrevend zijn. En die kennen we ook in Nederland, zo bleek recent nog uit het voorbeeld van overheden die zich met een bepaald gemak binden in te dure contracten. Terwijl de kosten van ICT in gemeenten gewoon stijgen.
 
In het vorige artikel heb ik becijferd dat er alleen al in de Nederlandse gemeenten miljoenen per jaar te besparen zijn met open source office-software. Als bonus ben je gelijk verlost van gedoe met leveranciers die licentie-voorwaarden (lees 'kosten') aanpassen. Tevens zullen uitgaven voor aanpassingen en verbeteringen aan de software, zorgen voor werkgelegenheid in de regio, wat volgens mij beter is dan het sturen van vette cheques naar een groot bedrijf in een ver land.
 
Samenwerking, bundeling van krachten, goede software, betalen zoveel als nodig is en niet meer, keuzevrijheid – dat is open source.

maandag 10 september 2012

Nederland moet verstandig investeren in de open source desktop

Jaarlijks miljoenen te besparen met open source office-software
 
In het vorige artikel schreef ik over de overheidsinstanties uit Duitsland en Zwitserland die investeren in open source software. In een gezamenlijk project verbeteren ze de interoperabiliteit van LibreOffice en OpenOffice met de nieuwste bestandsformaten van Microsoft Office. Deze instanties steken bijna letterlijk de handen uit de mouwen op het belangrijke gebied van open source software.
Wat kan ik op dat gebied melden van de opstelling van de Nederlandse overheden? De inzet van open source software in Nederlandse gemeenten geschiedt op diverse manieren. Aan de achterkant gebeurt het in de vorm van servers en management systemen voor websites en op de desktop zie je Firefox en Zarafa, dat duidelijk aan populariteit wint als Exchange/Outlook-vervanger.
 
Het gebruik van open source office-software is nog niet wijd verbreid en het groeit langzaam. Precies daar wil ik verder naar kijken. Vanwege mijn eigen professie in Nou&Off en mijn betrokkenheid The Document Foundation, het huis van LibreOffice. En omdat het vorige artikel precies daarover gaat: open source office-software, waar grote winst te behalen is met vrijheid, controle en besparingen. Dat wordt nog eens onderstreept door de situatie in München, waar de grootschalige overstap naar een open source desktop een meer robuust systeem heeft opgeleverd en voor miljoenen besparingen zorgt.
 
In Nederland worden OpenOffice en LibreOffice al jaren gebruikt in vooral enkele kleinere gemeenten. Er zijn in totaal meer dan 400 gemeenten in Nederland. Met bij elkaar ruwweg 112.000 ambtenaren (7 per 1000). Kost het gebruiken van Microsoft Office € 100 per gebruiker per jaar voor de licentie, dan is dat per jaar 11.200.000 aan licenties. Zeg maar 10 miljoen per jaar.
 
Hier is dus een fors besparingspotentëel. Nu zou het onzin zijn om te beweren dat die volle 10 miljoen kan worden bespaard, al is het alleen maar omdat grotere organisaties een supportcontract af zullen sluiten voor bijvoorbeeld LibreOffice, waarvoor een deel van de besparingen op licenties kan worden gebruikt. En een overstap kost natuurlijk ook moeite. Gelukkig is het wel zo dat tegenwoordig zo'n beetje al de grote gemeentelijke applicaties goed overweg kunnen met OpenOffice en LibreOffice. Dankzij de inspanningen van de leveranciers (en partijen die er een beetje tegenaan hebben geduwd...) zijn de meeste problemen, die in het verleden nog wel eens een struikelblok vormden, achter de rug. Er zullen nog wel kleine toepassingsgebieden zijn, waar een overstap nog onevenredig veel moeite of geld kost, bijvoorbeeld omdat een bepaalde applicatie nog niet is aangepast. Dus niet alle betaalde licenties kunnen direct weg gedaan worden.
 
Maar de grote meerderheid van de gebruikers kunnen fijn en effectief werken met Open- of LibreOffice. Dat tonen de gemeenten aan die het al doen en het gaan doen. Ook in andere landen ziet je een groeiend aantal overheidsinstanties dat overstapt op LibreOffice. Wat recente aankondigingen:
Franse overheidsinstanties, City of Largo, het Spaanse Las Palmas, de Italiaanse regio Umbria, de Portugese stad Vieira do Minho, het Deense ministerie van transport, het Ierse Limerick, de gemeente Pillea-Hartiatis in Griekenland.
 
Het is volgens mij tijd dat er in Nederland een grootschalige beweging komt. We hebben hier een aantal jaren de overheidsprogramma's OSOSS en NOiV gekend, die uitstekende voorlichting hebben gegeven, maar helaas niet waren gericht op het concreet zetten van stappen. En dat moet natuurlijk wel: open source gaat over doen. Sterker nog, over meedoen.
Om een grootschaliger beweging te versnellen zou een project met een groep van bijvoorbeeld een aantal gemeenten veel goed kunnen doen. Gemeenten waarbij de overstap naar een nieuwe office-software aanstaande is, die er in de planning voldoende ruimte voor kunnen maken. Een project met de specifieke opdracht, om de punten waar de migratie nog lastig is, te vereenvoudigen. En daar mag best op geïnvesteerd worden.
 
U weet nog uit het vorige artikel, dat daar gesproken werd over een investering van 140.000 Euro. Met een potentiële besparing van miljoenen per jaar voor de Nederlandse gemeenten, zijn dergelijke bedragen dus een peuleschil. Niet voor een enkele individuele gemeente uiteraard. Misschien moet daarom de landelijke overheid maar instappen om de financiering te regelen. Zo kunnen gewenste bijdragen aan bijvoorbeeld LibreOffice gezamenlijkheid in gang worden gezet, zoals we hebben gezien in het voorbeeld van de Duitse en Zwitserse overheden. Een gebundeld project maakt dat mogelijk. Maar er zijn nog andere voordelen. Bijvoorbeeld dat derden-leveranciers een duidelijk aanspreekpunt hebben, dat ook een duidelijker vuist kan maken. En dat de partners direct informatie en inspiratie kunnen delen en weten dat ze niet geïsoleerd zijn.
 
Er valt veel te winnen in vrijheid, digitale duurzaamheid en termen van geld. Vergeet niet dat voor een wat kleinere gemeente een jaarlijkse besparing van zeg 15.000 tot 20.000 euro zeer relevant is. Met dergelijke bedragen kunnen bijvoorbeeld meerdere verenigingen en instellingen een stukje ondersteuning ontvangen. Enfin, u kent wellicht genoeg voorbeelden in de eigen omgeving.
Samengevat: als we met gebundelde krachten ook in Nederland een snellere overstap op open source office-software realiseren, kan sneller een fors deel van de jaarlijkse 10 miljoen kosten aan licenties voor Ms Office worden bespaard en meer eigen inbreng en zeggenschap worden gerealiseerd.

woensdag 5 september 2012

Overheid investeert in open source

Net voor de vakantie kwam in het nieuws, dat enkele overheidsinstanties flink investeren in open source software: er is een project gestart dat de interoperabiliteit van LibreOffice en OpenOffice met de nieuwste bestandsformaten van Microsoft Office gaat verbeteren. [1] De partijen leggen daarvoor 140.000 Euro op tafel.

Dat is dus wat open source echt is: als gebruiker van een product kun je de ontwikkeling van functies die belangrijk voor je zijn steunen. Simpel, direct. De kwaliteit van het product groeit en de waarde neemt toe, ook voor andere gebruikers. Het is dus logisch dat ook overheden op deze manier investeren in de kwaliteit van hun hulpmiddelen. Het project waar we het hier over hebben, gaat over verbeteren van interoperabiliteit. Belangrijk, want een slechte interoperabiliteit is een bron van frustratie en onvrijheid. [2] [3]

Meer vrijheid in het gebruiken van office-programma's is extra belangrijk, want dat opent de mogelijkheid om een open source desktop in te zetten. Open source gaat over vrijheid van keuze en controle over processen en inhoud, over eigendom van informatie. Slimme organisaties, en zeker overheden, letten daar goed op.

De overheidsinstanties die in dit specifieke voorbeeld investeren in Open- en LibreOffice, zijn de Duitse gemeenten van München, Jena en Frieburg, en het Federale Hooggerechtshof van Zwitserland, de Zwitserse Federale IT Stuurgroep (FITSU) en het Zwitsterse canton Vaud. Het zijn in dit voorbeeld dus geen Nederlandse overheden. Geeft dat te denken?? Over dat onderwerp binnenkort een volgend artikel! (En wel voor de aanstaande verkiezingen ;-) )